Page 31 - mag131

Ή θέση και ο ρόλος του μυθιστορήματος

Το ιστορικό μυθιστόρημα με τίτλο Ο ΕΠΙΣΤΑΤΗΣ ΤΟΥ ΛΥΓΔΑΜΙ έχει στόχο
την αναφορά στην εποχή κατά την οποία η Νάξος γνώρισε μεγάλη καλλιτεχνική

άνθιση, αποτελώντας πρωτοπόρο νησιωτική περιοχή στην αρχιτεκτονική και
γλυπτική της αρχαϊκής περιόδου, αλλά και στην εποχή της μετάβασης στους

πρώιμους κλασικούς χρόνους, κατά την οποία ενεπλάκη σε ιστορικές περιπέτει-
ες με τους Πέρσες και Αθηναίους. Αποτελεί απόρροια της πολύχρονης σχέσης

του συγγραφέα του µε τη νήσο, η εξέχουσα θέση της οποίας στην Ιστορία και τον

πολιτισμό προηγείται βεβαίως κατά πολύ και εξακολουθεί για πολύ µετά το χρο-
νικό εύρος που καλύπτει το συγκεκριμένο βιβλίο. Η τεράστια πολιτιστική συµβο-

λή της είναι τεκµηριωµένη για τους πρωτοκυκλαδικούς ήδη χρόνους, δηλαδή
την 3η π.Χ. χιλιετία, ενώ η πρώτη ανθρώπινη παρουσία προηγήθηκε σηµαντικά

ακόµα και της εποχής εκείνης. Εκτός από το επιβεβαιωµένο νεολιθικό υπόβαθρο
(5η-4η π.Χ. χιλιετία), νεότερες έρευνες στη Στελίδα µαρτυρούν ανθρώπινη δρα-

στηριότητα πολύ βαθύτερα εντός της εποχής του λίθου.

Όπως ήδη θα έγινε αντιληπτό το ενδιαφέρον ωστόσο του συγγραφέα επι-
κεντρώθηκε στους αρχαϊκούς και τους πρώιμους κλασικούς χρόνους, και αυτό
συνέβη για πολύ συγκεκριμένους λόγους:

Α) Οι μεγάλες καλλιτεχνικές εξελίξεις των αρχαϊκών χρόνων: Ο πρώτος

λόγος ήταν ότι στην αρχαϊκή εποχή έλαβαν χώρα στη Νάξο εξελίξεις στην αρ- 31
χιτεκτονική και τη γλυπτική οι οποίες αποδείχτηκαν πρωτοπόρες, και µάλιστα

επηρέασαν τη µετέπειτα ναοδοµία και µεγάλη πλαστική των Ελλήνων. Η µνηµει-
ακότητα αποτέλεσε ζητούµενο των Ναξίων δηµιουργών, οι οποίοι επέτυχαν τη

µετάβαση από την ξύλινη στη λίθινη και δη τη µαρµάρινη αρχιτεκτονική, όµως
και χάρισαν στην τέχνη της αγαλµατοποιΐας καταδηλώσεις που κάθε άλλο παρά

υστέρησαν σε µέγεθος και τυπολογία. Επίσης, δεν περιορίστηκαν γεωγραφικά

στο νησί, καθώς τα έργα τους δέσποσαν και στην ιερή ∆ήλο, ενώ κόσµησαν ιερά
και της ηπειρωτικής Ελλάδας– µεταξύ άλλων στους ∆ελφούς, στη Βοιωτία και

την Αττική.
Β) Τα μνημεία βρίσκονται γύρω μας: Ο δεύτερος λόγος ήταν ότι αρκετά

από τα επιτεύγµατα αυτά έχουν διασωθεί ως τις ηµέρες µας και συγκροτούν
ένα σύνολο ιστορικών κι αρχαιολογικών τεκµηρίων µε τα οποία τόσο ο κάτοικος

όσο και ο επισκέπτης του νησιού έρχεται καθηµερινά σε επαφή. Το πιο γνω-
στό παγκοσµίως είναι ασφαλώς το επιβλητικό θύρωµα του ναού του Απόλλω-

νος στη νησίδα Παλάτια, που δεσπόζει καθώς το πλοίο προσεγγίζει τη Νάξο. Ο
ενδιαφερόµενος µπορεί να πληροφορηθεί µέσα από το µυθιστόρηµα και για

τους άλλους αρχαϊκούς ναούς που συνέβαλαν στις εξελίξεις, έχοντας µάλιστα

προηγηθεί του ναού του Απόλλωνος χρονολογικά· συγκεκριµένα του ναού των
Υρίων κοντά στην πόλη και του αναστηλωµένου ναού στο Σαγκρί, στην ενδοχώ-