Page 47 - mag 132
P. 47
του Ειρηναίου Μαράκη
https://aristeros-sxoliasmos.blogspot.com/2026/09
Μια προσπάθεια κατανόησης αντιδράσει, η κατάσταση θα εκτονω-
θεί από μόνη της και δεν θα διαταρα-
Η συμπεριφορά ενός ανθρώπου μετά
από ένα τόσο σοβαρό τραύμα, όπως ο χθεί η κοινωνική ισορροπία.
βιασμός, είναι εξαιρετικά σύνθετη. Οι Σε κάποιες περιπτώσεις, όταν δεν
αντιδράσεις μιας επιζήσασας συχνά υπάρχει επαγγελματική, οικογενειακή
έρχονται σε αντίθεση με αυτό που η ή άλλη τυπική σύνδεση, η συνέχιση
σεξιστική «κοινή λογική» αντιμετωπί- της επαφής μετά τον πρώτο βιασμό ξε-
ζει ως «αναμενόμενο» ή «φυσιολογι- νίζει τους παρατηρητές, και όχι άδικα,
κό». Ο ανθρώπινος ψυχισμός μπορεί αλλά μια τέτοια στάση από την πλευ-
να επιστρατεύσει διαφορετικούς μη- ρά του θύματος εξηγείται από σύνθε-
χανισμούς άμυνας και επιβίωσης, οι τους ψυχολογικούς και κοινωνικούς
οποίοι διαμορφώνονται μέσα σε ένα μηχανισμούς. Άλλωστε το τραύμα της
κοινωνικό πλαίσιο που συχνά ενοχο- έμφυλης βίας είναι τόσο βαρύ και βα-
ποιεί το θύμα αντί για τον θύτη. Συ- θειά ριζωμένο, ώστε ένα άτομο μπορεί
γκεκριμένα, όταν μια γυναίκα έρχεται να προσπαθήσει να διαχειριστεί την
αντιμέτωπη με μια απειλή ή μια ξαφ- πραγματικότητα μέσα από την άρνη-
νική παραβίαση των ψυχολογικών και ση, την αποσύνδεση ή την υποβάθμι-
σωματικών ορίων της, ο εγκέφαλος ση του γεγονότος. Ακόμα, η διατήρη- 47
δεν επιλέγει πάντα τη μάχη ή τη φυγή. ση της επαφής με τον θύτη μπορεί να
Πολύ συχνά ενεργοποιείται το πάγω- αποτελεί μια ύστατη προσπάθεια να
μα, μια κατάσταση όπου το θύμα πα- πείσει τον εαυτό του ότι η ζωή συνε-
ραλύει σωματικά και συναισθηματικά, χίζεται κανονικά και ότι διατηρεί ακό-
αδυνατώντας να μιλήσει ή να αντιδρά- μη κάποιον έλεγχο της ύπαρξής του.
σει εκείνη τη στιγμή. Αυτή η σωματική Αυτή η παρατεταμένη αλληλεπίδρα-
στασιμότητα εντείνεται από την κοινω- ση, ειδικά όταν απουσιάζουν στοιχεία
νική πίεση, καθώς οι γυναίκες διδάσκο- εξάρτησης, γεννά συχνά ερωτήματα
νται από μικρή ηλικία να είναι ευγενι- γύρω από τις αντοχές και τα κίνητρα
κές, να μην δημιουργούν σκηνές και του θύματος – με σοβαρό κίνδυνο να
να αποφεύγουν τις συγκρούσεις, γιατί αναγνωριστεί ως η μόνη υπεύθυνη
ο ρόλος της γυναίκας είναι να σέβεται για όσα βίωσε. Στην πραγματικότητα,
όσους έχουν εξουσία – τον πατέρα, τον η ρίζα του φαινομένου βρίσκεται στη
σύντροφο, τον γιο, τον εργοδότη, τον βαθιά εσωτερική σύγχυση που μπορεί
δάσκαλο, τον παπά της ενορίας. Στην να προκαλέσει η κακοποίηση, όπου
αρχή των πρώτων αναγνωριστικών κι- η βίαιη ανατροπή της πραγματικό-
νήσεων από τον μελλοντικό κακοποι- τητας οδηγεί το θύμα σε έναν φαύλο
ητή της, η επιζήσασα μπορεί να προ- κύκλο αυτοενοχοποίησης. Η τάση να
σπαθήσει να υποβαθμίσει το γεγονός αναζητά κανείς ευθύνες στη δική του
στο μυαλό της, ελπίζοντας ότι αν δεν συμπεριφορά αποτελεί μια προσπά-

